Haftalık 30 dakikadan fazla cep telefonu görüşmesi yapmak, yüksek tansiyon geliştirme riskini artırıyor olabilir. Yeni ve geniş kapsamlı bir araştırma, bu süreyi aşan kişilerde yüksek tansiyon riskinin %12 oranında yükseldiğini ortaya koydu. Özellikle genetik olarak yüksek tansiyona yatkın bireylerde bu riskin %25’e kadar çıkabildiği belirtiliyor.
Bu bulgular, cep telefonlarının günlük hayatımızdaki yaygın kullanımının potansiyel sağlık etkilerine dair önemli soruları gündeme getiriyor. Araştırma, uzun süreli telefon görüşmelerinin kardiyovasküler sağlık üzerindeki etkilerine dikkat çekerek, bu konudaki farkındalığın artırılması gerektiğini vurguluyor.
Küresel Bir Araştırma Ne Ortaya Koydu?
European Heart Journal – Digital Health dergisinde yayımlanan bu çalışma, Birleşik Krallık Biyobankası’ndan (UK Biobank) elde edilen verilerle gerçekleştirildi. Yaşları 37 ile 73 arasında değişen yaklaşık 190.000 yetişkinin yedi yıllık bir süre boyunca takip edildiği araştırmada, başlangıçta yüksek tansiyonu olmayan katılımcılar mercek altına alındı. Araştırmacılar, katılımcıların cep telefonu kullanım sürelerini, sıklığını ve telefon kullanmaya başladıkları yaşları detaylı olarak inceledi.
Çalışma, yaş, cinsiyet, vücut kitle indeksi (BMI), sigara kullanımı, egzersiz düzeyi, ailede yüksek tansiyon öyküsü gibi bilinen tüm potansiyel karıştırıcı faktörleri istatistiksel olarak kontrol altına alarak daha güvenilir sonuçlara ulaşmayı hedefledi. Bu kapsamlı analizler sonucunda, haftalık 30 dakikadan fazla cep telefonu görüşmesi yapan kişilerde yeni yüksek tansiyon tanısı konma riskinin anlamlı ölçüde arttığı gözlendi.
Risk Grupları ve Oranlar
- Genel Populasyon: Haftalık 30 dakikadan fazla cep telefonu görüşmesi yapan kişilerde yüksek tansiyon riski %12 daha yüksek bulundu.
- Yüksek Riskli Bireyler: Özellikle genetik yatkınlığı olan ve bu süreyi aşan kişilerde riskin %25’e kadar yükseldiği belirlendi. Bu, genetik faktörlerin çevresel tetikleyicilerle birleştiğinde etkinin artabileceğine işaret ediyor.
- Görüşme Süresi Arttıkça Risk: Çalışma, görüşme süresi arttıkça riskin de doğru orantılı olarak arttığını gösterdi. Haftalık 30-59 dakika görüşenlerde risk %8 iken, 6 saate kadar görüşenlerde bu oran %25’e yükseldi.
Potansiyel Mekanizmalar ve Bilinmezlikler
Cep telefonu görüşmelerinin yüksek tansiyona nasıl yol açtığına dair kesin mekanizma henüz tam olarak anlaşılamadı. Ancak, bazı teoriler öne sürülüyor:
- Radyofrekans Elektromanyetik Alanlar: Cep telefonlarından yayılan radyofrekans elektromanyetik alanların kan damarları ve sinir sistemi üzerindeki potansiyel etkileri araştırılıyor.
- Stres ve Uzun Süreli Sohbetler: Uzun süreli ve bazen stresli olabilen konuşmaların vücudun stres tepkisini tetikleyerek kan basıncını artırabileceği düşünülüyor.
- Uyku Düzeni Bozunması: Özellikle gece yapılan uzun görüşmelerin uyku kalitesini ve düzenini bozarak dolaylı yoldan tansiyonu etkileyebileceği de bir diğer olasılık.
Araştırmanın Sınırlılıkları ve Gelecek Adımlar
Bu çalışma gözlemsel nitelikte olduğu için cep telefonu kullanımının yüksek tansiyona doğrudan neden olduğunu kanıtlamamaktadır; yalnızca bir ilişkiyi ortaya koymaktadır. Diğer önemli sınırlılıklar şunlardır:
- Kendi Bildirimine Dayalı Veri: Katılımcıların telefon kullanım alışkanlıklarını kendi beyanlarıyla belirtmeleri, hafıza yanılgılarına yol açabilir.
- Çağrı Dışı Kullanım: Çalışma sadece telefon görüşmelerine odaklanmış olup, mobil cihazların diğer kullanımlarını (mesajlaşma, internet, oyun vb.) kapsamamaktadır.
- Demografik Kısıtlamalar: UK Biobank katılımcılarının çoğunlukla orta yaşlı ve beyaz ırktan bireyler olması, bulguların daha geniş bir popülasyona genellenmesinde dikkatli olunması gerektiğini göstermektedir.
Bu sınırlılıklara rağmen, çalışma konunun önemini vurguluyor ve daha ileri, mekanistik araştırmalara ihtiyaç duyulduğunu ortaya koyuyor.
Uzman Görüşü ve Tavsiyeler
Çalışmanın yazarlarından Profesör Xianhui Qin, yüksek tansiyonun önemli bir risk faktörü olduğunu ve bu bulguların önleyici tedbirlerin önemine işaret ettiğini belirtiyor. Yüksek tansiyonun kalp krizi, felç ve kalp yetmezliği gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceği düşünüldüğünde, bu yeni ilişkinin ciddiye alınması gerekiyor.
Uzmanlar, potansiyel riskleri azaltmak için aşağıdaki basit önlemleri önermektedir:
- Haftalık cep telefonu görüşme süresini 30 dakikanın altında tutmaya çalışın.
- Uzun görüşmeler yaparken hoparlör veya kulaklık gibi eller serbest seçeneklerini tercih edin.
- Cep telefonunu kulağınızdan uzak tutarak radyofrekans maruziyetini azaltmaya çalışın.
Haftalık 30 Dakikayı Aşan Cep Telefonu Görüşmeleri Yüksek Tansiyonla mı İlişkili?
Evet, yeni bir büyük ölçekli araştırma, haftalık 30 dakikayı aşan cep telefonu görüşmelerinin yüksek tansiyon geliştirme riskiyle ilişkili olduğunu göstermektedir. Bu süre üzerindeki görüşmeler, riski %12 oranında artırırken, genetik yatkınlığı olan kişilerde bu oran %25’e kadar çıkabilmektedir.